Aile İçi Şiddet
Aile İçi Şiddet Nedir?
Aile içi şiddet, bir aile bireyinin diğer bir aile bireyine fiziksel, psikolojik, ekonomik veya cinsel olarak zarar vermesi veya kontrol altına alması anlamına gelir. Genellikle aile üyeleri arasında (eşler, partnerler, çocuklar, yaşlılar veya kardeşler) meydana gelir. Bu şiddet türü, toplumun her kesiminde ve farklı sosyo-ekonomik düzeylerde görülebilir.
Aile İçi Şiddetin Türleri
1. Fiziksel Şiddet:
• Yumruklama, itme, tokatlama, yaralama, silah veya kesici alet kullanma gibi doğrudan fiziksel zarar verme eylemleridir.
2. Psikolojik/Emotional Şiddet:
• Tehdit, aşağılama, hakaret, suçlama, manipülasyon, kontrol etme ve izolasyon gibi duygusal baskı uygulama eylemleridir.
3. Cinsel Şiddet:
• Cinsel ilişkiye zorlama, cinsel taciz veya rızaya dayalı olmayan cinsel davranışlarda bulunma gibi eylemleri içerir.
4. Ekonomik Şiddet:
• Maddi kaynakların kontrol edilmesi, harcamaların kısıtlanması, çalışmaya zorlanma veya çalışmaktan alıkoyma gibi maddi bağımlılığa yol açan eylemler.
5. Sözlü Şiddet:
• Sürekli eleştirme, bağırma, aşağılayıcı ifadeler kullanma ve tehditte bulunma gibi davranışlardır.
6. Dijital Şiddet:
• Telefon, internet veya sosyal medya üzerinden taciz, tehdit ve takip etme gibi davranışlar.
Aile İçi Şiddetin Belirtileri
• Sürekli korku veya endişe hali
• Vücutta açıklanamayan yaralar veya morluklar
• İçe kapanıklık, depresyon veya özgüven kaybı
• Sosyal ilişkilerden kaçınma
• Maddi bağımlılık
• Uyku ve yeme bozuklukları
Aile İçi Şiddetin Nedenleri
• Toplumsal Cinsiyet Rolleri ve Eşitsizlik: Ataerkil yapılar, kadına yönelik şiddeti normalleştirebilir.
• Ekonomik Sorunlar: İşsizlik veya maddi sıkıntılar, şiddeti tetikleyebilir.
• Madde ve Alkol Kullanımı: Bağımlılıklar, şiddet eğilimini artırabilir.
• Çocukluk Travmaları: Şiddete tanık olan veya maruz kalan bireylerin ileride şiddet uygulama olasılığı artar.
• Eğitim Seviyesi: Eğitim eksikliği, çözüm yollarını sınırlayabilir.
Aile İçi Şiddetin Sonuçları
1. Fiziksel ve Psikolojik Sağlık Sorunları:
• Yaralanmalar, kronik hastalıklar, anksiyete, depresyon ve travma sonrası stres bozukluğu (TSSB).
2. Çocuklar Üzerindeki Etkiler:
• Şiddete tanık olan çocuklarda davranış bozuklukları, akademik başarısızlık ve ilerleyen yaşlarda şiddet eğilimleri görülebilir.
3. Ekonomik Yıkım:
• Çalışma hayatından uzaklaşma veya iş kaybı gibi ekonomik zorluklar.
4. Sosyal İzolasyon:
• Şiddet mağdurlarının sosyal ilişkilerden kopması ve yalnızlaşması.
Aile İçi Şiddete Karşı Hukuki Koruma
Türkiye’de aile içi şiddeti önlemek ve mağdurları korumak amacıyla yasal düzenlemeler bulunmaktadır:
1. 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun:
• Şiddet mağdurlarına koruma ve destek sağlar.
• Şiddet uygulayana uzaklaştırma kararı verilebilir.
• Geçici maddi yardım, psikolojik destek ve barınma sağlanır.
2. Türk Ceza Kanunu (TCK):
• Fiziksel, cinsel ve psikolojik şiddet suç kapsamına girer ve cezalandırılır.
3. İstanbul Sözleşmesi:
• Kadınlara yönelik şiddet ve aile içi şiddetin önlenmesi için uluslararası bir sözleşmedir.
Aile İçi Şiddet Mağdurları İçin Başvuru Yerleri
1. Alo 183 Sosyal Destek Hattı:
• Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın destek hattıdır.
2. Polis ve Jandarma:
• 155 Polis İmdat ve 156 Jandarma İmdat hatları üzerinden yardım alınabilir.
3. Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM):
• Şiddet mağdurlarına destek sağlayan kurumlardır.
4. Barolar ve Kadın Danışma Merkezleri:
• Hukuki destek ve rehberlik hizmeti sunar.
Aile İçi Şiddetle Mücadelede Çözüm Önerileri
1. Eğitim ve Farkındalık:
• Toplumda cinsiyet eşitliği ve şiddet konusunda bilinçlendirme çalışmaları yapılmalıdır.
2. Psikolojik Destek:
• Mağdurlara ve faillere yönelik psikolojik destek hizmetleri sunulmalıdır.
3. Hukuki Yaptırımların Güçlendirilmesi:
• Şiddet faillerine caydırıcı cezalar uygulanmalıdır.
4. Sığınma Evleri ve Destek Merkezleri:
• Şiddet mağdurları için daha fazla güvenli barınma alanı sağlanmalıdır.
5. Toplumsal Cinsiyet Eşitliği:
• Cinsiyet eşitliğine dayalı bir toplum yapısı oluşturulmalıdır.
Aile içi şiddet, bireyin hayatını tehdit eden ciddi bir sorundur ve toplumun her kesiminde farkındalık ve çözüm odaklı çalışmalarla mücadele edilmesi gerekmektedir.
