Epilepsi
Epilepsi Hastalığı
Halk arasında sara hastalığı olarak bilinen epilepsi, beyinde bulunan sinir hücrelerinde anormal elektriksel aktivite dalgalanmaları sonucu bilinç kaybı gibi tekrarlayan nöbetlere neden olan beyin rahatsızlığıdır. İki veya daha fazla nöbet geçirilmesi epilepsinin tanısı olarak değerlendirilir.
Genetik, kalıtsal bir hastalık değildir. Epilepsinin oluşumu için bazı dış faktörlerin de bulunması gereklidir.
Genellikle ömür boyu sürebilen bir hastalık olan epilepsi, ilaçlar, teklonojik cihaz tedavisi, gerektiğinde ameliyat ve diyet değişiklikleriyle kontrol altına alınabilir. Burada amaç epilepsi nöbetlerini kontrol altına almaktır.Epilepsi krizlerinin değişik çeşitleri vardır. Bunlar basit parsiyel nöbet, jeneralize nöbet ve kompleks parsiyel nöbet olarak sıralanabilir. Epilepsi hastasının ne tür nöbet geçirdiğinin bilinmesi önemlidir. Zira bu durum hastada hangi epilepsi ilacının daha etkili olacağı konusunda yol gösterir. Epilepsi türlerinin farklılığı tutulan beyin bölgeleriyle ilişkilidir. Bir hastada birden fazla nöbet türü görülebilir.
Epilepsi vakalarının büyük bir bölümünde kesin neden belirlenemezken, nedeni saptanabilen epileptiklerde ise sinirleri uyaran durumlar, doğumsal anomaliler, doğum travmaları, kafa travması, beyin damar hastalıkları, tümörler, beyin iltihapları ve aşırı alkol tüketme gibi nedenler söz konusudur. Beyin hücreleri aşırı elektriksel aktivitelere bağlı deşarj olur ve beynin elektriksel fonksiyonlarında yaşanan bu durum nedeniyle tekrar eden nöbetlerin yaşandığı epilepsi hastalığı meydana gelir.
Epilepsiye sebep olabilen diğer nedenler şunlardır:
• Demans
• Yaş
• Kafaya alınan darbeler ve travmalar
• Nörolojik sebepler
• İnme ve diğer damar hastalıkları
• Beyin tümörü
• Aşırı alkol ve uyuşturucu kullanımı
• Down sendromu gibi genetik faktörler
Bu tip epilepsiler kriptojenik veya idiyopatik olarak adlandırılır. Epilepsi nöbetleri yaşam boyunca herhangi bir dönemde başlayabilir. Epilepsinin en sık görüldüğü dilim ise; 20 yaşından önce özellikle de ilk üç yaş içinde ve ergenlik çağına yakın zamanlardır.
Epilepsi Belirtileri Nelerdir?
Epilepside sık karşılaşılan belirtiler nöbet adı verilen kol ve bacakta kontrol edilemeyen sallanma, hareketsiz biçimde boş boş bakınma, ses, görüntü, tat veya koku gibi halüsinasyonlar görme ve bilinç kaybıdır. Epilepsi ataklarında dil ısırma, idrar kaybı, çığlık atma ve aşırı salya üretimi gibi belirtilerde eşlik eder.@Nöbet atakları geliştiğini gösteren epilepsi belirtileri şunlardır:
• Kontrol edilemeyen sarsılma ve titremeler
• Kol ve bacaklarda karıncalanma
• Başın ritmik olarak sallanması
• Vücudun kaskatı kesilmesi
• Çevrede olanlara tepki verememe
• Dejavuya kapılmak (daha önce o anı yaşamış gibi hissetmek)
• Olağandışı koku ve tat halüsinasyonları
• Ani ve hızlı göz kırpmaları
• Epilepsi krizlerinde bilinç kaybı, ağızdan köpük gelmesi, diş kenetlemesi, dilin ısırılması da görülür.
Epilepsi nasıl anlaşılır?
Epilepside beyinde gerçekleşebilecek olağandışı elektriksel aktiviteyi yakalamak için elektroensefalogram (EEG) testi yapılır. Bu test ile kafa derisine küçük sensörler bağlanarak beyin hücrelerinin birbirlerine mesaj gönderdiğinde üretilen elektrik sinyalleri yakalanıp, anormallik olup olmadığı takip edilir
Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır?
Epilepsi hastalığının tedavisi ilaç ve cerrahi olarak uygulanır. Epilepsi tedavisinde en önemli husus epilepsi nöbetleri durdurmak için seçilen ilaçların düzenli ve dikkatli kullanımıdır. Hekimin verdiği ilaçları düzenli ve dikkatli kullanan her beş hastanın dördünde nöbetler durur.
Her anti epileptik ilacın etki mekanizması farklı olduğundan hastanın nöbet tipine uygun olarak ilaç seçilir. Yeterli dozda kullanılan ilaçlar hastalığı yok etmez; ancak epilepsi nöbetlerinin önlenmesine veya sıklığının azaltılmasına yönelik bir etki sağlar.
