Milli Akademi

Sınai Mülkiyet Hakları

Sınai Mülkiyet Hakları

Sınai Mülkiyet Kanunu, marka, coğrafi işaret, faydalı model, geleneksel ürün, tasarım ve patente ilişkin hakların korunması ve bu doğrultuda ekonomik ve teknolojik gelişmelerin sağlanması amacıyla yürürlüğe girmiştir. İşbu kanun kapsamında tescilli hakların herhangi bir sebeple ihlal edilmesi halinde, uygulanacak olan hukuki ve cezai yaptırımları da kapsamaktadır.

Marka

Bir teşebbüsün mal ve hizmetlerini, bir başka teşebbüsün mal ve hizmetlerinden ayırt edilmesinin sağlanması amacıyla, kullanılan kişi adları, ambalajlar, sesler, sayılar, harfler ve renkler olmak üzere her türlü işarete marka denir. Markanın koruma süresi 10 (on) yıl olup, başvuru üzerine onar yıllık dönemlerle sınırsız olarak korunabilir.

Coğrafi İşaret

Belirli bir coğrafi konuma özgü ürünlerde yapılan geleneksellik ve kalite değerlendirmesi neticesinde, tüketiciler için ürünün kaynağını, özelliklerini ve coğrafi alan ile ürün özellikleri arasındaki bağlantıyı gösteren kalite işaretine coğrafi işaret denir. Coğrafi işaretin koruma ve yenilenme süresi bulunmamaktadır.

Faydalı Model

Dünyada ilk olarak nitelendirilebilen ve sanayi teknolojilerine uygulanabilen birtakım buluşların sahiplerine koruma sağlayan sınai mülkiyet hakkıdır. Bu sınai mülkiyet hakkı ile buluş sahibine belirli bir süre, üretim ve pazarlama hakkı tanınmaktadır. Faydalı model, patente kıyasla daha kısa sürede ve daha az maliyetle edinilebilir. Faydalı model 10 (on) yıl süre ile korunur.

Geleneksel Ürün

Menşe adı ve mahreç işareti kapsamına girmeyen ilgili piyasada bir ürünü tarif etmek için geleneksel olarak en az 30 (otuz) yıl süreyle kullanıldığı kanıtlanan isimlerdir. Bir ürünün geleneksel ürün olabilmesi için geleneksel üretim veya işleme yöntemi yahut geleneksel bileşimden kaynaklanması veya geleneksel hammadde veya malzemeden üretilmiş olması gerekmektedir. Geleneksel ürün, coğrafi işaret gibi koruma ve yenilenme süresi bulunmamaktadır.

Tasarım

Bir nesnenin, ürünün, çizimin ve diğer iki veya üç boyutlu ürünlerin, renk, biçim, şekil, malzeme ve çizgi gibi özelliklerinin ön plana çıkarılarak oluşturulan görsellerdir. Bir görselin tasarım niteliği taşıyabilmesi için yenilik ve ayırt niteliğe sahip olması gerekmektedir. Tescilsiz tasarımların koruma süresi 3 (üç) yıldır. Tescilli tasarımlar ise 5 (beş) yıl ve her 5 (beş) yılda bir yenilenmek üzere 25 (yirmi beş) yıla kadar uzatılabilir.

Patent

Buluş konusu ürünün üçüncü kişiler tarafından kullanılması ve getiri elde edilmesini engellemek amacıyla buluş sahibine sağlanan sınai haktır. Patent sahibi, buluşu kendisi kullanabilir, başkasının kullanması amacıyla izin verebilir ve son olarak izinsiz kullanılması halinde yasal yollara başvurabilir. Patentlerin koruma süresi incelemesiz olması halinde 7 (yedi) yıl, incelemeli olması halinde 20 (yirmi) yıl süre ile korunur.